
Helga Dögg Flosadóttir starfar sem framkvæmdastjóri Atmonia. Atmonia ætlar að framleiða nituráburð og rafeldsneyti á umhverfisvænan máta í litlum framleiðslueiningum og auka þannig fæðu og eldsneytisöryggi á dreifbýlum svæðum. Við lögðum nokkrar spurningar fyrir Helgu Dögg til að kynnast henni betur.
Hvaða menntun ertu með?
„Ég er með doktorsgráðu í eðlisefnafræði.“
Hvenær komstu fyrst að nýsköpun og af hverju?
„Ég hef alltaf haft opinn huga og notið þess að hugsa hvernig væri hægt að hanna, þróa eða gera eithvað nýtt, alveg frá því ég var krakki. Í vísindum og rannsóknarstarfi er einnig nauðsynlegt að hugsa út fyrir kassann, skoða hvað hefur verið gert áður og taka skref út fyrir það sem er þekkt í dag. Ég held þess vegna að ég geti sagt að ég hafi alltaf verið að skapa. Hins vegar tók ég fyrstu alvöru skrefin í nýsköpun árið 2014 þegar ég og systir mín Heiða hönnuðum brjóstagjafaboli úr merino ull og markaðssettum þá undir merkinu Hlýleg.“
Hvað varstu að gera áður en þú komst inn í Atmonia?
„Ég varði doktorsgráðu í eðlisefnafræði við Háskóla Íslands árið 2011 og tók svo að mér starf í umhverfisvöktun hjá Nýsköpunarmiðstöð árið 2012. Það sama ár kom Egill Skúlason heim frá Danmörku og fór að vinna að rannsóknum við Háskóla Íslands. Árið 2014 ákváðum við að vinna saman, í samstarfi við Grein Research að verkefninu sem varð svo grunnurinn að Atmonia. Tveimur árum seinna stofnuðum við Atmonia ehf.“
Hvaðan kom hugmyndin um Atmonia og hvernig hefur hún þróast?
„Egill Skúlason, prófessor við Háskóla Íslands var með þessa hugmynd frá sínum námsárum, hann hóf sín rannsóknarstörf við Háskóla Íslands á því að skoða hvernig málmnítríð gætu virkað sem hvatar fyrir rafefnafræðilega afoxun niturs. Þegar hann fékk jákvæðar fræðilegar niðurstöður þá hófum við samstarf á milli Háskóla Íslands og Nýsköpunarmiðstöðvar Íslands, þar sem hann framkvæmdi fræðilega reikninga og ég bar ábyrgð á tilraunum. Við fengum rannsóknarstyrki frá Rannsóknarsjóði og Tækniþróunarsjóði til að vinna þetta saman. Þegar við höfðum fengið okkar fyrstu jákvæðu niðurstöður ákváðum við að slá til og taka þátt í Startup Energy Reykjavík í Nóvember árið 2016 til þess að stofna Atmonia.“
Ef þú værir ekki framkvæmdastjóri Atmonia hvað myndirðu vilja gera í lífinu?
„Ég vil taka þátt í orkuskiptunum og þróa ný umhverfisvæn efnaferli. Ég er akkúrat á réttum stað.“
Hvaða áhugamál hefurðu?
„Ég er gríðarlega velvirk, elska útivist og leiki. Ég á fjögur börn og ég elska að vera úti með fjölskyldunni. Allra helst förum við í fjallgöngur, skíði eða á kayak á sumrin. Þegar veðrið leikur ekki við okkur njótum við þess að mála, föndra og skapa heima.“
Hvað er það skemmtilegasta sem þú gerir?
„Ég virkilega nýt þess að stunda útivist með fjölskyldu og vinum. Þá eru það frekar fleiri og léttari ferðir í þeim tilgangi að njóta, fátt um stórtæka kappsemi.“
En það leiðinlegasta eða mest óþolandi?
„Að taka til allt draslið á heimilinu mínu! Þess vegna förum við bara út.“
Ertu með Mottó? – hvað er það og af hverju ef svo ber undir?
"In theory, practice works like theory, but in practice it doesn’t!" „Þessi tilvitnun minnir okkur stanslaust á að raunheimurinn er svo mikið flóknari en fræðin gefa til kynna sem gjarnan krefjast mikillar einföldunar. Engu að síður eru fræðin gríðarlega mikilvæg í þeim tilgangi að vísa okkur veg. Í þróunarverkefni þar sem við tökum skref út fyrir það þekkta eru fræðin gjarnan takmörkuð en þau styrkjast eftir því sem gögn úr raunheimum safnast saman.“
Ef þú gætir sagt eitthvað við þig sem barn hvað myndirðu vilja segja því?
„Stelpan Helga þurfti helst að fá að njóta þess að vera hún sjálf og ekki reyna að passa inn í það þrönga form sem samfélagið býr til fyrir stelpur. Ég myndi segja henni að vanda sig við að vera fylgin sjálfri sér og hafa minni áhyggjur af því hvað öðrum finnst um hana.“
Hvaða reynslu nýtir þú mest í því starfi sem þú gegnir í dag?
„Starfið mitt er mjög fjölhæft, ég vinn við að leiða rannsóknir og þróun, viðskiptaáætlun og samtöl við fjárfesta, kostnaðaráætlun félagsins og mannauðsmál. Í sprotafyrirtæki þarf hver og einn að bera marga hatta. Öll reynsla mín í rannsóknum og þróun hefur komið sér mjög vel, einnig lærði ég mjög mikið í viðskiptaþróun og uppsetningu fyrirtækis af ráðgjafa sem ég fékk til liðs við mig fyrstu ár Atmonia. Að lokum hef ég sökkt mér í lestur um stjórnunarsálfræði og finnst ég hafa notið góðs af, ég er sérstaklega hrifin af Brenee Brown. En þrátt fyrir þetta allt get ég ekki annað en minnst á vélritun, sem var kennt með miklum aga í grunnskólanum mínum. Ef ég hefði ekki lagt metnað í að læra vélritun vel, þá væri starfið mitt mun erfiðara og tímafrekara en það er. Það er fátt sem ég geri í vinnunni minni sem krefst þess ekki að ég skrifi eithvað.“
Geturðu komið með eina setningu hvaða máli það skiptir að Nýsköpunarsjóðurinn Kría fjárfesti í ykkur?
„Nýsköpunarsjóðurinn Kría fjárfesti í Atmonia í miðju COVID-19. Þau stigu inn og brúuðu þannig bil á milli annarra fjárfestinga og styrkja. Það skipti okkur gríðarlega miklu máli. Þeirra stuðningur undanfarin ár á formi ráðgjafar eða til að styrkja tengslanetið okkar hefur einnig verið mikilvægur.“
Atmonia var stofnað árið 2016 og kom inn í eignasafn Nýsköpunarsjóðsins Kríu árið 2022. Atmonia þróar sjálfbært ferli fyrir ammoníakframleiðslu og sem mun draga verulega úr losun gróðurhúsalofttegunda með nýrri tækni á sviði ammoníaks- og nítrat framleiðslu. Atmonia þróar efnahvata og tæknibúnað sem framleiðir ammoníak með lofti, vatni og rafmagni án þess að losa gróðurhúsalofttegundir. Markmið Atmonia er að búa til ammoníak sem búið er til úr nitri andrúmsloftsins en nitur er um 78% af andrúmsloftinu. Ammoníakið er síðan notað til að framleiða áburð sem seldur er til landbúnaðarframleiðslu, eða sem eldsneyti á skip en brennsla ammoníaks losar engar gróðurhúsalofttegundir. Fyrirtækið beitir rafefnafræðilegum aðferðum sem hægt er að nýta með til dæmis rafmagni frá sólarorku eða vindorku. Með þessum hætti verður því hægt að framleiða áburð nálægt notendum og þarf því ekki að flytja áburðinn heimshorna á milli eins og í dag. Einnig er Atmonia að þróa tæknibúnað til að fanga ammoníak gas sem sleppur annars í andrúmsloftið frá mykju, eða öðrum úrgangi og umbreyta í verðmætan nítrat áburð. Með þessari nýju tækni Atmonia verður hægt að spara gríðarlega miðið í áburðarkaupum og kolefnisfótspori jarðar.